Czwartek, 23 listopada 2017. Imieniny Adeli, Felicyty, Klemensa

Rosyjskim szlakiem po Mazurach

2013-08-21 12:25:26 (ost. akt: 2013-08-21 13:22:51)

Jak pojawili się Rosjanie na Mazurach? Stało się to na wiele lat przed 1945 rokiem. Rosjanie, a dokładniej starobrzędowcy pojawili się na Mazurach w pierwszej połowie XIX wieku. W Prusach szukali miejsca, gdzie będą mogli bez przeszkód wyznawać swoją religię.

Staroobrzędowcy to prawosławni Rosjanie, którzy nie przyjęli reformy cerkwi prawosławnej przeprowadzonej w XVII wieku. Prześladowani w Rosji po latach znaleźli schronienie na na suwalszczyźnie, na terenie Królestwa Polskiego. Stamtąd przywędrowali na Mazury.

Pierwszy pojawił się na Mazurach Onufry Jakowlew. Pierwszą starowierską wieś koło Rucianego Nidy nazwano od jego imienia Onufryjewem.

Trzy lata później osiadło na Mazurach ponad 200 staroobrzędowców. Zakupili grunty nad Krutynią, w pobliżu jeziora Duś. Po Onyfryjewie założyli Wojnowo, Gałkowo, Mościska (Nikołajewo), Zameczek, Iwanowo, Piaski, Kadzidłowo, Ładne Pole (Świgajno), Piotrowo i Osiniak.

Centrum ich kultu religijnego było Wojnowo. Starowiercy byli bardzo konserwatywni. Np. za wypicie wódki trzeba było w ramach pokuty wykonać tysiąc pokłonów do samej ziemi przed świętymi obrazami.

Po 1945 roku staroobrzędowcy podzielili los Mazurów i Niemców. Część staroobrzędowców żołnierze sowieccy wymordowali w 1945 roku, część wywieźli w kwietniu 1945 roku na Syberię. Sstaroobrzędowcy w PRL czuli się obco. I kiedy mogli emigrowali do Niemiec. dzieci tych, którzy pozostali przenosili sie do miast. Dzisiaj we wsiach w okolicach Rucianego - Nida mieszka ich już niewielu.

Co zostało nam po starowiercach? Z pięciu świątyń starowierskich pozostały dwie. Obie w Wojnowie: przyklasztorna oraz wiejska molenna wybudowana z czerwonej cegły w 1921 roku. Pozostało też 9 cmentarzy z tego 2 w Wojnowie. Zadbane i nadal używane cmentarze znajdują się w Gałkowie, Onufryjewie i Kadzidłowie. Nieużywane i opuszczone w Iwanowie, Śwignajnie (Ładne Pole) i Osiniaku (2x).

A.Wojnowo
Najłatwiej zrozumieć kim byli starowiercy w Wojnowie. Wojnowo jest symbolicznym miejscem dla polskich staroobrzędowców.

Wkrótce po założeniu przez staroobrzedowców Wojnowa, w 1847 roku, nad jeziorem Duś powstał męski klasztor. W drugiej połowie XIX w. klasztor podupadł, bo wielu starowierców z Wojnowa łącznie z przeorem klasztoru powróciło do prawosławia.

W 1885 roku klasztor przejęły mniszki. Ostatnia przeorysza zmarła w 1972 r. Klasztor pozostaje obecnie w rękach prywatnych. Mieści się w nim pensjonat.
Przy klasztorze znajduje się cmentarz, na którym spoczywają starowiercy ze Wojnowa.
Na ogrodzony teren klasztorny prowadzi brama. W centralnym miejscu stoi molenna (dom modlitwy).

We wnętrzu można podziwiać cenne ikony przedstawiające Trójcę Świętą, Matkę Bożą, Chrystusa oraz proroków. W głównej sali molenny wisi olbrzymi srebrny żyrandol. Ufundował go w 1910 roku bogaty kupiec ku pamięci zmarłej żony. Żyrandol ma 32 świece. Tyle lat miała żona fundatora, kiedy zmarła.

Dzisiaj klasztor jest w prywatnych rękach. Pokoje mniszek służą dzisiaj turystom.

Budynek klasztoru stoi nad jeziorem Duś. Jadąc do klasztoru z Wojnowa trzeba się kierować na południe, w kierunku drogi nr 58.






Istniejącą do dzisiaj molennę (dom modlitwy) starowiercy zbudowali w 1921 roku, w miejsce starszej, jaka się spaliła. Wojnowska molenna w niczym nie przypomina tradycyjnych cerkwi. Można ja łatwo pomylić z popularnymi na Mazurach kościołami neogotyckimi.

Wojnowo, molenna z 1921 roku

W Wojnowie stoi też cerkiew prawosławna zbudowana w latach 1921-1923 na wzór rosyjskich cerkwi z okolic Tweru.

Wiecej o Wojnowie: kliknij tutaj.

B.Zameczek.
Niewiele ocalało z cmentarza ewangelickiego we wsi Zameczek. Gdyby nie Stowarzyszenie Na Rzecz Ochrony Krajobrazu Kulturowego Mazur "Sadyba" pewnie dzisiaj byłaby tam łąka zamiast cmentarza.


C.Iwanowo: We wsi zachował się cmentarz staroobrzędowców



D.Gałkowo.
Gałkowo to konna wieś i jest coraz bardziej znanym ośrodkiem letniskowym na Mazurach. . Ma w tym swój udział Piotr Kraśko. W Gałkowie brał ślub i skutecznie ściąga teraz do miejscowej stadniny koni warszawskich celebrytów. Prowadzi ją jego żona.



Z Gałkowa do Kadzidłowa jedziemy przez Uktę, jedną z najbardziej znanych wsi letniskowych na Mazurach. Zobacz co jest ciekawego w Ukcie: kliknij tutaj.


E. Kadzidłowo
To druga, po Wojnowie, najbardziej dzisiaj znana wieś założona przez starowierców. O ile jednak do Wojnowa turystów ściągają pamiątki po starowiercach, to do Kadzidłowa turyści zaglądają dla dla dwóch niepowtarzalnych parków. Dla miłośników mazurskiego budownictwa, kultury i tradycji jest to miejsce wręcz kultowe.

W Kadzidłowie działa bowiem Park Kulturowy, miejsce w którym "drugą młodość" przeżywają mazurskie chałupy z XVIII i XIX wieku. Większość z nich jeszcze kilka lat temu była zapomnianymi ruinami.

Wśród turystów bardziej znany jest Park Dzikich Zwierząt w Kadzidłowie. Na obszarze kilkudziesięciu hektarów podziwiać tam można zwierzęta z całego świata.
We wsi zachował się cmentarz starowierców.



Więcej o Kadzidłowie: kliknij tutaj.

F.Ładne Pole (Śwignajno)

Ładne Pole rosyjscy staroobrzędowcy założyli w 1832 roku. Na cmentarzu zachowały się stare, drewniane krzyże. To rzadkość, bo religia zakazywała starowiercom ich naprawiania. Przewrócone ulegały naturalnemu rozkładowi.
W 1837 roku starowiercy Ładnym Polu zbudowali molennę czyli dom modlitwy. Drewnianą świątynię rozebrano ją w 1935 roku.


G.Osiniak – Piotrowo.
Osiniak – Piotrowo. We wsi mieszka kilkoro staroobrzędowców.







Długość 21 km.
Polub nas na Facebooku:

Komentarze (0) pokaż wszystkie komentarze w serwisie

Dodaj komentarz Odśwież

Dodawaj komentarze jako zarejestrowany użytkownik - zaloguj się lub wejdź przez FB

Zagraj w GRY.wm.pl

  • Goodgame Empire
  • Goodgame Big Farm
  • Goodgame Poker
  • Shadow Kings - The Dark Ages